Ahilik Haftası ile ilgili yazı

By

Ahilik haftası Ekim Ayının 2.Pazartesinden başlayarak kutlamalar yapılan haftadır. Ahinin kelime anlamı “kardeşim” demek olup “eli açık, yardımsever” anlamı da bulunmaktadır.

Ahilik Selçuklular zamanında kurulan ve ciddi prensipleri olan esnaf örgütüdür. Bir nevi zamanının ticaret ve sanat odası sayılır.

Ahilikte esnafların ticaret ahlakı konusunda bir takım düsturlar çerçevesinde hareket etmesi gerekir. Bu örgüt zamanın gözde düşünce adamı ve kanaat önderi durumunda olan Hacı Bektaşi Veli Hazretlerinin tavsiyeleri doğrultusunda kurulmuş, organizasyonun felsefi yapısı ahlaki ve insani prensiplerle oluşturulmuştur. Kurucusu Ahi Evrandır. Daha önce Araplar tarafından kurulan Fütüvvet Teşkilatı örnek alınarak yapılandığı sanılmaktadır. Kuruluş amacı ticarete ahlaki ilkeler kazandırmak, esnaf dayanışmasını sağlamak, halkımız arasında ticaret kültürünü yaymak ve geliştirmek, halkın ticaret ve sanat konusunda aldatılmadan en iyi şekilde hizmet almasını sağlamaktır.

Orta Asya’dan Anadolu’ya göç eden ve yerleşik hayata geçen Türkmenler, yerleşik hayatla birlikte ticaret ve sanatla da uğraşmaya başlamışlardır. Onlardan önce bu topraklarda bu işleri yürüten Ermeni ve Rumlarla rekabet edebilmek ve ticaret ahlakını Türkmenler arasında yaygınlaştırmak için böyle bir organizasyona ihtiyaç duyulmuştur.

Ahilik teşkilatının günümüz ticaret organizasyonlarından en önemli farkları resmi kanunlarda yer almayan ahlaki ve etik prensiplerin, İslami öğelerin ve dayanışma kültürünün ilke olarak uygulanmasıdır. Böylece hem ticarette dürüstlük hem de dayanışma sağlanabilmiştir. Ömrünün uzun olması ve günümüzdeki teşkilatlardan bile yararlı neticeleri olması sebebiyle o dönemin gıpta edilen ticaret uygulamalarını örnek almak gayesiyle ahilik haftası kutlanmaktadır.

Ahlak her alanda gerekli olduğu gibi ticaret alanında olmazsa olmaz bir gereksinimdir. Çünkü yasal düzenlemeler ahlaki faktörlerle desteklenmedikçe, yolsuzluklar, vurgunculuklar, haksızlıklar yasal kılıflara sokulup toplum düzenini bozacaktır.

Ahiliğin günümüzde de örnek almamız gereken bazı prensipleri şunlardır:

Cimri olmamak, her koşulda yardıma koşmak

Başkalarına kin beslememek, zulüm yapmamak, tam tersine yumuşak ve bağışlayıcı olmak

Hırsa kapılmamak, rızka kanaat edip şükretmek

Lezzetin kölesi olmamak, nefsi terbiye etmek

Ayrımcı, kayırmacı olmamak, doğru yol ne ise onu tutmak

İşler kötü gidince tahripkar, isyankar olmamak, bunun yerine yapıcı olmak, kabiliyetleri geliştirmek

Yalana tenezzül etmemek, doğru sözlü olmak

Hukuk devleti kavramını kanunlar devleti şeklinde algılamamak gerekir. Kanun koyucular mevzuatta ne kadar düzenleme yaparsa yapsın alışverişte dürüstlük ve adalet için “ahlak” kaçınılmaz bir değerdir. Vicdani değerler ön plana çıkarılmadıkça insanların aldatılmalarına kanunlar engel olamayacaklardır. Günümüz insanının sonu gelmez hırsları ve buna bağlı gelişen utanç verici hadiselerin son bulması için “Ahilik Teşkilatı” benzeri örgütlenmelere ve ticaret erbabının ahlaki konularda disipline edilmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Esnafımıza “Biz olmadan, ben olamam” düşüncesinin aşılanması gerekmektedir.

Bu cihetten “Ahilik Haftası” önemlidir. Bu hafta kapsamında yapılan sempozyum, seminer ve toplumlar ticari ahlaka ve toplumsal dayanışmaya dikkat çekmektedir.

Leave a Comment

Your email address will not be published.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

You may also like

Güncel Şiirler